Onderwijs in de Geschiedenis en Grondslagen van de Wiskunde en de NatuurwetenschappenHet Instituut voor Geschiedenis en Grondslagen van de Wiskunde en Natuurwetenschappen (Faculteit Betawetenschappen, Natuur- en Sterrenkunde, Universiteit Utrecht) verzorgt een breed onderwijsaanbod: korte cursussen die in verschillende faculteiten als keuzevak zijn op te voeren, maar ook een volledig doctoraalprogramma. Het onderwijs is erop gericht de moderne natuurwetenschap beter te leren begrijpen. Dit gebeurt door bestudering van de historische achtergronden van de huidige wetenschap en door analyse van moderne (vooral natuurkundige) theorieën. Het onderwijs geeft studenten de mogelijkheid hun kijk op het eigen vakgebied te verbreden en zich historische, wetenschapsfilosofische en analytische vaardigheden eigen te maken.De staf (met onderwijsexpertise)
De geschiedenis van de natuurwetenschappenTerugkijkend vanuit het heden lijkt de ontwikkeling van de natuurwetenschappen op het eerste gezicht een voortdurende opeenhoping van nieuwe inzichten en kennis, een onstuitbare en indrukwekkende triomftocht. Maar stap in het verleden, kijk wat nauwkeuriger, en dit simpele beeld verdwijnt. De beroemde ontdekking van deze of gene geleerde blijkt uiterst controversieel en nauwelijks aan één persoon toe te schrijven; een briljant nieuw theoretisch inzicht blijkt eerder ingegeven door religieuze of maatschappelijke factoren dan door het toenmalige feitenmateriaal, en eigenlijk waren de argumenten voor de eerdere theorie helemaal niet zo slecht. In de geschiedenis van de natuurwetenschappen gaat het om vragen als: wat verstonden geleerden in het verleden onder natuurwetenschap? Hoe vonden zij dat natuurwetenschappelijk onderzoek in zijn werk moest gaan? Welk doel hadden zij hiermee voor ogen? Hoe ontwikkelde de kennis zich in de loop van de tijd? En hoe verhoudt dit proces zich tot de ontwikkeling van de maatschappij als geheel? Dergelijke vragen hebben vaak verrassende antwoorden.De grondslagen van de natuurwetenschappenOnderzoekers hebben soms grote moeite het eens te worden over de verklaring van een verschijnsel. Regelmatig komt het voor dat de vraag welke theorie de beste is niet op grond van de feiten alleen beslist kan worden, omdat verschillende ideeën even goed kloppen met de gegevens. Een beroemd voorbeeld is het debat tussen Bohr en Einstein over de quantummechanica. Einstein dacht dat de quantummechanica wel goede voorspellingen deed, maar geen volledige beschrijving van de werkelijkheid gaf en daarom geen werkelijk fundamentele theorie kon zijn. Bohr was dit niet met hem eens. De sectie Grondslagen van het Instituut houdt zich bezig met de vraag hoe theorieën (vooral uit de moderne natuurkunde) in elkaar zitten en wat van die theorieën kan worden verwacht. Wat is de structuur van bijvoorbeeld de quantummechanica en de relativiteitstheorie? En moeten natuurkundige theorieën alleen maar een correcte samenvatting van de verschijnselen geven of moeten ze deze ook verklaren, b.v. door hun oorzaken aan te geven? Kunnen we ooit zeggen of een theorie werkelijk waar is? Kan de toekomst in principe voorspeld worden?Hoofdonderwerpen waarover college wordt gegeven
Het onderwijsIn het onderwijs wordt veel waarde gehecht aan interactie tussen de studenten en de staf en tussen de studenten onderling. Schriftelijke en mondelinge vaardigheden worden geoefend door het houden van discussies en korte presentaties en het schrijven van korte papers. De studenten leren teksten kritisch te analyseren, tot een eigen interpretatie van bronnen te komen en op logische wijze een betoog op te bouwen. De volgende onderwijsonderdelen worden in Utrecht door het Instituut verzorgd:I. Voor alle doctoraalstudenten
II. Speciaal gericht op studenten natuur- en sterrenkunde
III. Speciaal gericht op studenten biologie
IV. Speciaal gericht op studenten wiskunde
V. Speciaal gericht op studenten diergeneeskunde
VI. Speciaal gericht op studenten scheikunde
VII. Speciaal gericht op studenten gemeenschappelijke biomedische opleiding
VIII. Speciaal gericht op studenten natuurwetenschappen, bedrijf & bestuur
Voor wie?Door de belangrijke plaats die de natuurwetenschappen in onze samenleving innemen is het onderwijs van het Instituut voor Geschiedenis en Grondslagen belangrijk voor studenten van vrijwel alle studierichtingen. In de faculteit Natuur- en Sterrenkunde bestaat een doctoraalprogramma Geschiedenis en Grondslagen van de Natuurkunde. Het is daar dus mogelijk met deze specialisatie af te studeren.ToekomstmogelijkhedenEen verbreding van inzicht en vaardigheden blijkt zeer nuttig voor vrijwel elke loopbaan. Er zijn ook een aantal carrièreperspectieven waarvoor een opleiding in de grondslagen of geschiedenis bij uitstek geschikt is. Voor een klein aantal getalenteerde studenten is er de mogelijkheid van een loopbaan als onderzoeker. Daarnaast is het onderwijs zeer geschikt voor diegenen die zich willen toeleggen op publieksvoorlichting (wetenschapsmusea, wetenschapsjournalistiek), onderwijs, of wetenschapsbeleid.Verdere informatie
Voor grondslagen:
Dennis Dieks tel. (030) 2531895 e-mail: dieks@uu.nl
Voor geschiedenis:
Last updated: Tuesday, 15-Sep-2009 18:23:00 CEST
|